ترجمة "mecaz" إلى العربية

1. İfâdeye kuvvet ve güzellik vermek için benzerlik veya daha değişik bir ilgiye dayalı olarak gerçek anlamı dışında kullanılan söz 2. Gerçek olmadığı halde bir gerçeğe işâret eden ve gerçekmiş gibi görünen oluş, gerçeğin zıddı 3. edeb. Bir sözü bu şekilde gerçek anlamı dışında kullanma sanatı.

(Ar. cevāz “câiz olmak; geçmek”ten mecāz) 1. İfâdeye kuvvet ve güzellik vermek için benzerlik veya daha değişik bir ilgiye dayalı olarak gerçek anlamı dışında kullanılan söz: Yâsemin, lâle, sümbül, gül, menekşe, zerrin, zambak, şakāyık, nîlüfer, nar ve şeftâli, daha birçok benzerleri ile birlikte sâde bahçede birer çiçek değil aynı zamanda dilde birer mecazdır (Nihad S. Banarlı – Ö.T.S.). 2. edeb. Bir sözü bu şekilde gerçek anlamı dışında kullanma sanatı. 3. Gerçek olmadığı halde bir gerçeğe işâret eden ve gerçekmiş gibi görünen oluş, gerçeğin zıddı: Mecâzı ko hakîkat bahrına dal / Yürü bülbül yürü dost illerine (Aziz Mahmud Hüdâyî – Ö.T.S.). Ederdi fark-ı mecâz u hakîkat ey Nâbî / Olaydı dîde-i derkimde kuvve-i temyîz (Nâbî’den). Me’lûf senin hakîkatinle / Eyler mi gönül mecâza rağbet (Abdülhak Hâmit). ѻ Mecâz-ı mürsel: Kelimenin gerçek anlamı ile mecâzî anlamı arasında benzerlikten başka bir ilgi bulunması şeklindeki mecaz: “Lamba ile ışık arasındaki ilgi sebebiyle lambayı söndür yerine ışığı söndür dendiğinde mecâz-ı mürsel yapılmış olur.”